Σχολείο με... ονοματεπώνυμο

Οι Πανελλαδικές πλησιάζουν και ο υπεύθυνος του -ενός ακόμη- διαλόγου -άραγε με ποιον- για την Παιδεία μπήκε στα κέφια και είπε να γράψει μια «ενδιάμεση Έκθεση» (όπως τιτλοφορείται το πόνημά του) δείχνοντας το δρόμο στους φετινούς υποψηφίους. Ο κ. Λιάκος -ο υπεύθυνος που λέγαμε πριν- όμως, απέτυχε παταγωδώς και εκ προοιμίου ακολουθώντας το δρόμο που πριν από αυτόν χάραξαν άλλοι και άλλοι εξίσου «υπεύθυνοι». Η πλειονότητα των προτάσεών του κινείται -αναμενόμενο- στο χώρο της φαντασίας αδιαφορώντας για την πραγματική ελληνική... πραγματικότητα. Με απλά λόγια, ο λόγος του δεν είναι πειστικός. Στερείται επιχειρημάτων. Ασχολείται με τα «τι» αλλά λείπουν τα «πώς». Και χωρίς «πώς» δουλειά δε γίνεται. Η έκθεσή του μπορεί να αποτελέσει αφορμή για το θέμα των εξετάσεων (ενόραση;) αλλά και παράδειγμα προς αποφυγή για τους μαθητές που θα διαγωνιστούν, σε λίγες μέρες, στο μάθημα που ανοίγει την αυλαία των εξετάσεων. Κάτι είναι κι αυτό. 

Το κακό -και- με τον νυν υπεύθυνο διαλόγου για την Παιδεία, είναι ότι πήρε το ρόλο του πολύ, μα πάρα πολύ στα σοβαρά. Τόσο σοβαρά που αγγίζει τα όρια της γραφικότητας. Ο κ. υπεύθυνος, παρά την ηλικία του, δεν δείχνει να έχει διδαχτεί το παραμικρό και, εξαιτίας και πάλι της ηλικίας του, γίνεται τόσο ρομαντικός, ώστε χάνει κάθε επαφή με την πραγματικότητα. Αιθεροβάμων. Οι υπεύθυνοι για τις εκπαιδευτικές αλλαγές στη χώρα μας έχουν καταστήσει την επανάληψη μητέρα της αφόρητης ανίας. Όσες φορές ακούσαμε για «επαναστάσεις» στην εκπαίδευση, το αποτέλεσμα υπήρξε επαναλαμβανόμενα δεδομένο. Μια τρύπα στο νερό. 

Ίσως ο κ. Ρανιέρι της Λέστερ θα μπορούσε να αποτελέσει ένα ωραίο παράδειγμα για το σύνολο των υπευθύνων -όχι μόνο για την παιδεία- της χώρας μας. Πιστεύει κανείς ότι, όταν προσλήφθηκε ως... υπεύθυνος στη Λέστερ, δήλωνε ότι θα κατακτήσει το πρωτάθλημα ή το champions league; Αμφιβάλλω. Αν το είχε κάνει, όλοι θα τον θεωρούσαν γελοίο, γραφικό, κατάπτυστο και βδελυρό και θα τον είχαν στείλει από εκεί που ήρθε. Δηλαδή, στην Ελλάδα. Ο -άχρηστος για τους Έλληνες- Ρανιέρι ξεκίνησε αποφεύγοντας τις μεγαλοστομίες, τις ουτοπικές υποσχέσεις και άρα τις γραφικότητες. Κινήθηκε μετρημένα και βήμα βήμα κατάφερε αυτό που πριν λίγο έμοιαζε με θαύμα, ακόμη και για τον ίδιο. 

Ο εγχώριος υπεύθυνος ξεκίνησε διαφορετικά. Όλοι οι Έλληνες υπεύθυνοι αυτό κάνουν. Υπόσχεται ένα άλλο σχολείο, «σε διαρκή επαφή με την κοινότητα, χωρίς βαθμούς, βιβλία, μαθητικές τσάντες» και κυρίως -πόσο πιασιάρικο- χωρίς εξετάσεις. Ένα σχολείο όπου «θα κυριαρχεί η έρευνα, ο πολιτισμός, η πρωτοβουλία». Ένα σχολείο με «εφημερίδα, θεατρικές παραστάσεις, με ομίλους και συλλογικές μαθητικές δραστηριότητες με άξονες τα νέα Μέσα, τον κινηματογράφο, τις εικαστικές και παραστατικές τέχνες». Το γεγονός ότι ο κ. υπεύθυνος δεν έκανε -ακόμη- λόγο για κατάργηση των εκπαιδευτικών στο σχολείο που φαντάζεται, προσωπικά το βρίσκω ακραία συντηρητικό αλλά δεν μπορεί να τα έχει όλα κανείς. 

Προχωρώντας, μάλιστα, σε άλλο επίπεδο πρωτοτυπίας, σε σύγκριση με όσα ήδη έχουμε γνωρίσει, προτείνει τη «βάπτιση» των σχολείων. Ναι, καλά διαβάσατε. «Βάπτιση» με παπά και με κουμπάρο, ώστε τα σχολεία να αποκτήσουν ταυτότητα. Λες και άμα ονομάσουμε ένα σχολείο «Οδυσσέα Ανδρούτσο» ή «Μαντώ Μαυρογένους» ή «Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα», αυτό θα πάρει και τη λεβεντιά τους. Αν το πούμε «Τζορτζ Κλούνεϊ», θα αποκτήσει κάτι από τη γοητεία του. Άμα το πούμε «Νικόλας Νεγρεπόντε», θα γίνει απαράμιλλα ευφυές. Δηλαδή, κάποιοι θα μπορούν να ονομάσουν το σχολείο τους «Αλίκη Βουγιουκλάκη», για να το κάνουν πιο... τσαχπίνικο ή "Μίκυ Μάους", ώστε να δείχνει πιο χαριτωμένο; Και πώς θα διασφαλίσουμε την αποφυγή παρατράγουδων στο σημείο αυτό; Γιατί άντε και της ήρθε μιας κοινότητας να βαφτίσει το σχολείο της "Κιμ Γιονγκ Ουν", μιας άλλης να το βγάλει "Χάνιμπαλ Λέκτερ" ή "Νταρθ Βέιντερ" ή "Λουκ Σκαϊγουώκερ"... Τι παίζει τότε; Θα τους πούμε να το ξαναβαφτίσουν; Και ποιος θα αναλάβει τα έξοδα της δεύτερης βάφτισης; 

Έχω την αίσθηση ότι η δουλειά ενός υπευθύνου δεν είναι να κοινοποιεί τα οράματα που έβλεπε μικρός. Δεν είναι να αραδιάζει ιδέες που κινούνται στο χώρο του φανταστικού. Δουλειά του είναι να εντοπίζει την ουσία. Τα «τι» και τα «πόσο» είναι εύκολη δουλειά αλλά -κυρίως αυτό- είναι δουλειά του κάθε ανεύθυνου. Ο υπεύθυνος υπάρχει για να εντοπίζει τα «πώς» κι αυτά τα «πώς» δεν τα βλέπω πουθενά, για μια ακόμη φορά. «Πώς» θα γίνουν όλα αυτά; Με τι χρήματα, με ποιους εκπαιδευτικούς, με τι μέσα, με τι προεργασία; Ο κ. υπεύθυνος ακολουθεί την πεπατημένη. Μεγάλα λόγια, νεανικά οράματα που μπορεί να ακούγονται σε βαρετές και ανούσιες συνελεύσεις βαριεστημένων φοιτητών στα αμφιθέατρα αλλά κανένα σχέδιο, ο παραμικρός ρεαλισμός. Και πιθανότατα, για μια ακόμη φορά, κανένα αποτέλεσμα. 

Ο κ. Ζάχος οραματίζεται ένα γλυκό σχολείο 

που θα λέγεται «Lila Pause»

Hogwarts School

Διαβάζουμε, ανάμεσα σε άλλα πολλά και ιδανικά, στην "Ενδιάμεση έκθεση του Προέδρου της Επιτροπής Εθνικού και Κοινωνικού Διαλόγου για την Παιδεία Αντώνη Λιάκου για τα ως τώρα πεπραγμένα": «”Βάπτιση” του σχολείου για λόγους συμβολικούς και για την εξασφάλιση ταυτότητας».

Διαβάζουμε και δεν πιστεύουμε στα μάτια μας. Δηλαδή, το ελληνικό σχολείο δεν διέθετε, μέχρι στιγμής, ταυτότητα, επειδή δεν διέθετε ονοματεπώνυμο. Γιατί τι σόι ταυτότητα να έχει ένα σχολείο που το λένε "15ο" ή "25ο" ή σκέτο "5ο"; Τι είναι αυτό; Ένας απλός αριθμός είναι και τίποτε άλλο. Ένα σχολείο βουτηγμένο στην... ανωνυμία. Να, λοιπόν, ο λόγος που το ελληνικό σχολείο πήγαινε από το κακό στο χειρότερο και τον ανακάλυψε ο κ. Λιάκος ως υπεύθυνος διαλόγου. 

Τώρα πλέον είμαστε έτοιμοι να απολαύσουμε την απογείωση του σχολείου, γιατί αν δώσεις όνομα στο σχολείο, αυτό αυτομάτως αποκτάει και μια ταυτότητα. Είναι ακριβώς όπως και ο άνθρωπος. Για οποιαδήποτε συναλλαγή σε ρωτάνε "πώς λέγεσαι" κι αν δεν λέγεσαι, άστα να πάνε. Δεν καταφέρνεις τίποτε και χώρια το μπέρδεμα. 

Ας θυμηθούμε το παράδειγμα του πολυμήχανου Οδυσσέα, ο οποίος δήλωσε στον Κύκλωπα Πολύφημο ότι λέγεται «Κανένας». Έλεγε και ξανάλεγε ο καημένος ο Κύκλωπας ότι τον τύφλωσε ο «Κανένας». Και τι έκαναν οι υπόλοιποι Κύκλωπες; Μήπως τον πήραν στα σοβαρά; Όχι βέβαια. Γελούσαν και τον κορόιδευαν τον δύσμοιρο. 

Έτσι και ο κ. Λιάκος κάθισε και σκέφτηκε ότι η υποτίμηση και οι λοιδορίες που δέχεται το ελληνικό σχολείο οφείλονται στην έλλειψη ονοματεπώνυμου. Και αποφάσισε να το βαφτίσει. Πιστεύει ότι με τον τρόπο αυτό το σχολείο θα αποκτήσει το κύρος και την αποδοχή που αντιστοιχούν σε έναν θεσμό αυτού του διαμετρήματος. 

Ο κ. Λιάκος και η παρέα του δείχνουν να αγνοούν ότι ένας θεσμός κρίνεται από τα αποτελέσματά του, από την ποιότητα των μελών του, από τις σχέσεις που αναπτύσσονται στο πλαίσιό του, από την προσφορά του στην κοινωνία και όχι από το όνομά του. Έτσι και το σχολείο. Όπως και να λέγεται, αν δεν προσφέρει όσα πρέπει να προσφέρει ως θεσμός, αμφισβητείται, δέχεται την υποτίμηση και οδηγείται σε ξεπεσμό. Κι αυτό θα συμβεί και δεν πάει να λέγεται «Άλμπερτ Αϊνστάιν», «Μιχάλης Μενιδιάτης» ή «Μαίρη Αρώνη». Άλλαξε ο Μανωλιός κι έβαλε τα ρούχα του αλλιώς. 

Παράλληλα, οι... υπεύθυνοι του διαλόγου δείχνουν να αγνοούν τα έξοδα στα οποία μια τόσο γελοία και άσκοπη ενέργεια θα έβαζε το Δημόσιο. Ταμπέλες, σφραγίδες, διευθύνσεις, φάκελοι και δεν ξέρω κι εγώ τι ακόμη θα έπρεπε να αλλάξουν από τη μια στιγμή στην άλλη για το σύνολο των σχολείων της Επικράτειας. Κι αν λάβουμε υπόψη την οικονομική κατάσταση της χώρας... Μάλλον, όμως, οι υπεύθυνοι σκέφτονται ότι δεν πρόκειται για δικά τους χρήματα αλλά για χρήματα που θα βρεθούν με μια -ακόμη- μικρή αύξηση των φόρων. Με απλά λόγια σκέφτονται «εμείς θα κάνουμε τα γούστα μας και άσε τους ηλίθιους που μας ψήφισαν (λογικό) ή που δεν μας ψήφισαν (παράλογο) να βάλουν το χρήμα». 

Η πρόταση, βέβαια, μπορεί να αξίζει τα λεφτά της για έναν και μόνο λόγο. Όταν σκέφτομαι το τι ονόματα έχουν να δοθούν σε διάφορα σχολεία... Ω ρε γλέντια. Κι άντε να ελέγξεις την κατάσταση. Πιθανώς το όνομα του κάθε σχολείου θα εξαρτηθεί από τους τοπικούς παράγοντες, τους εκπαιδευτικούς, τους μαθητές, τους γονείς. Άρα θα έχει να κάνει με την κουλτούρα της κοινότητας, τα ενδιαφέροντά της και άλλα ανεξέλεγκτα δεδομένα. 

Έτσι κάποιοι κουλτουριάρηδες μπορεί να ονομάσουν το σχολείο «Αχιλλέας Τζάρτζανος», «Ευάγγελος Παπανούτσος», «Γιάννης Ρίτσος», «Νίκος Καζαντζάκης», «Πηνελόπη Δέλτα» και πάει λέγοντας, αφού δεν μας λείπουν άνθρωποι των γραμμάτων. Το πρόβλημα, βέβαια, είναι ότι σε μια τέτοια περίπτωση το όνομα του σχολείου δεν θα λέει το παραμικρό στους μαθητές, οπότε και δεν θα λειτουργεί ξεσηκωτικά γι αυτούς. Πιθανότατα δεν θα λέει κάτι ούτε στους εκπαιδευτικούς, η ποιότητα και αποδοτικότητα των οποίων δεν μπορεί να εξαρτώνται από το όνομα της σχολικής μονάδας τους. Το σχολείο, σε αυτήν την περίπτωση, θα αποκτήσει μεν μια σοβαρή «ταυτότητα» κατά τα άλλα δε δεν είναι να περιμένουμε και πολλά. 

Κάποιοι άλλοι, όμως, μπορεί να απεχθάνονται την κουλτούρα αλλά να λατρεύουν την υποκουλτούρα (μάλλον πρόκειται για την πλειονότητα) και τότε θα έχουμε κάποιο μικρό προβληματάκι. Φαντάζεστε σχολείο που θα λέγεται «Ελένη Μενεγάκη», «Ρούλα Κορομηλά», «Αννίτα Πάνια», «Γιώργος Μαζωνάκης» ή «Πάολα». Ωραιότατα πρότυπα για τα παιδιά. Το σχολείο και σε αυτήν την περίπτωση θα έχει ταυτότητα αλλά για τις επιρροές του στη νεολαία θα διατηρήσω ορισμένες επιφυλάξεις. 

Προβλήματα, όμως, είναι πιθανό να αντιμετωπίσουμε και στις περιπτώσεις στις οποίες οι ιδεολογικές προτιμήσεις μιας περιοχής κυριαρχήσουν. Τότε δεν θα είναι καθόλου απίθανο σχολεία να ονοματοδοτηθούν είτε «Αδόλφος Χίτλερ» είτε «Κιμ Γιονγκ Ουν» είτε «Αλέξης Τσίπρας» είτε «Ζωή Κωνσταντοπούλου» είτε «Αλέκος Φλαμπουράρης»... Και τότε τα πράγματα θα είναι πολύ δύσκολα. Γιατί δεν μπορείς να πεις στους μεν «κατεβάστε τις ταμπέλες» και στους άλλους «μπράβο, να μας ζήσει το όνομα». Ααα όχι. Σε μια δημοκρατία πρέπει όλοι να μπορούν να εκφραστούν το ίδιο ελεύθερα. 

Η χώρα καίγεται και καταστρέφεται μέρα με τη μέρα και οι... υπεύθυνοι χτενίζονται. Μετά από τόσα χρόνια δεν έχουν αντιληφθεί ότι το σχολείο θα αναγεννηθεί μόνο αν υπάρξει έλεγχος, αξιολόγηση και άρα αυστηρά κριτήρια για την εξέλιξη τόσο του μαθητή όσο -και κυρίως αυτό- και του εκπαιδευτικού. Μαγικοί τρόποι για βελτίωση του σχολείου δεν υπάρχουν ακόμη κι αν το ονομάσουμε «Hogwarts School»...

«Πώς θα γράψετε άριστα στις Πανελλαδικές» II

Λοιπόν, όταν πριν αρκετά χρόνια, έγραφα ένα κείμενο με τίτλο «Πώς θα γράψετε άριστα στις Πανελλαδικές», αδυνατούσα να φανταστώ τις πιένες που θα γνώριζε. Χρόνια μετά, το συγκεκριμένο άρθρο γίνεται ανάρπαστο κυρίως τη συγκεκριμένη περίοδο, δηλαδή λίγο πριν την έναρξη των Πανελλαδικών. 

Φαίνεται ότι εκείνοι που αναζητούν σωτήριες λύσεις και κυρίως εύκολες και απλοϊκές, αντί να περιορίζονται, αυξάνουν δραματικά. Όταν, όμως, αυτοί είναι νέοι άνθρωποι, τότε δεν μπορούμε απλώς να μιλάμε για δράμα. Τα πράγματα είναι πολύ χειρότερα, γιατί οι σημερινοί έφηβοι και οι συμπεριφορές τους προδιαγράφουν το... μέλλον της κοινωνίας μας. 

Ακόμη και σήμερα οι αντιδράσεις για το άρθρο δεν λείπουν και αρκετές από αυτές μου προκαλούν αφόρητη θλίψη και απανωτές αναγούλες. 

Λίγες μέρες πριν δέχτηκα ένα σχόλιο, ολοφάνερα από υποψήφιο, που αναζητώντας σωτηρία, λίγο πριν τις εξετάσεις, οδηγήθηκε στο κείμενό μου. Το γεγονός ότι σε αυτό δεν εντόπισε την αναμενόμενη και πολυπόθητη σωτηρία, τον έκανε έξαλλο. 

Μου γράφει, λοιπόν, ο υποψήφιος (παραθέτω αυτούσιο το σχόλιό του που έστειλε ανώνυμα): «Χαιρομαι που δεν σε γνωριζω! Ποσο αθλιο χιουμορ! Απο ποτε το να αναζητα κανεις μια συμβουλη ισως για καλυτερα αοιτελεσματα τον καθιστα ηλιθιο η τεμπελη? Καποιοι σαν εσενα εφεραν και τη χωρα ως εδω, ανθρωποι με γνωσεις αλλα χωρις παιδεια κ σεβασμο! Αξιοποιησε καλυτερα το χρονο σου ισως με το βαρεσεις το κεφαλι σου καπου! Χαχαχα φανταζομαι θα εκτιμισεις αυτο το χιουμορ ειναι του επιπεδου σου!». 

Πραγματικά με συγκίνησε η αντίδραση του παιδιού. Θα με συγκινούσε μια παρόμοια αντίδραση οποιουδήποτε παιδιού που βρίσκεται απέναντι στις Πανελλαδικές, οπότε σε όλους αυτούς που αναζητούν συμβουλές σωτηρίας αναζητώντας μεσσίες της τελευταίας ώρας και στιγμής, οφείλω μια απάντηση. Μπορεί να είναι η απάντηση που έδωσα στο συγκεκριμένο παιδί αλλά θα την έδινα και σε όλους εκείνους που βρίσκονται σε παρόμοια κατάσταση. 

Αγαπητέ Ανώνυμε 

Πρώτα από όλα πρέπει να τονίσω ότι ακόμη και μετά την πάροδο πολλών χρόνων συνεχίζω να πιστεύω απόλυτα τα όσα είχα γράψει στο άρθρο, «Πώς θα γράψετε άριστα στις Πανελλαδικές». Δεν θα άλλαζα ούτε μια άνω τελεία (˙). 

Έχω την αίσθηση ότι εκνευρίστηκες. Η έλλειψη τόνων (βιασύνη), τα λάθη στην ορθογραφία και την έκφραση δεν αφήνουν περιθώριο αμφιβολίας περί αυτού. Αυτό, όμως, δεν είναι διόλου καλό λίγο πριν τις Πανελλαδικές. Δεν σε αφήνει να συγκεντρωθείς στη... μελέτη σου. Εκτός αν η μελέτη δεν είναι το φόρτε σου. 

Επίσης, λυπάμαι πολύ που δεν λάτρεψες το χιούμορ μου. Προσωπικά το βρίσκω υπερπαντέλειο και γι αυτό άλλωστε το χρησιμοποιώ. Βέβαια, αυτό οδηγεί αβίαστα σε συμπεράσματα. Αν στο κείμενό μου είδες τον εαυτό σου, δηλαδή, έναν ανόητο τεμπέλη που δεν έκανε όσα έπρεπε να κάνει για τις εξετάσεις, είναι φυσικό να ένιωσες ένα μικρό, τοσοδούλι τσιμπιματάκι στην καρδούλα σου. Μπορεί να συνειδητοποίησες ότι, πλέον, είναι αργά και ότι δεν προλαβαίνεις να κάνεις το παραμικρό, οπότε οδηγείσαι με μαθηματική ακρίβεια σε μια ξεγυρισμένη αποτυχία. 

Εύχομαι ολόψυχα να δεις τη θετική πλευρά του πράγματος. Συχνά, μια αποτυχία βοηθάει στην αυτογνωσία. Μπορεί να καταλάβεις ότι οι στόχοι θέλουν και προσπάθεια εκτός από τάματα και ευχές. Είναι καιρός και ευκαιρία να διαχωρίσεις τον στόχο από το όνειρο. Όταν θέτεις στόχους παλεύεις με όλες τις δυνάμεις σου για την επίτευξή τους. Τα όνειρα δεν προϋποθέτουν την παραμικρή προσπάθεια. Τα βλέπεις, όταν κοιμάσαι. Επίσης, είναι πιθανό να συνειδητοποιήσεις ότι είσαι για άλλα πράγματα και όχι για μελέτη και άρα για σπουδές... 

Οι πανελλαδικές -ισχύει για όλους, επιμελείς και αμελείς- είναι ένα μάθημα ζωής. Φρόντισε να το αξιοποιήσεις, ώστε να τα πας καλύτερα σε επόμενες προσπάθειες. 

Γράφεις για έλλειψη σεβασμού από μέρους μου αλλά τι εννοείς; Μήπως ότι πρέπει να σεβόμαστε ηλίθιους και τεμπέληδες που επιθυμούν την επιτυχία αλλά βγάζουν μπιμπίκια απέναντι στον κόπο; Ε όχι! Κάτι τέτοιο θα ήταν τρομερά άδικο για εκείνους που παλεύουν. Γιατί, αν ζητάς να σεβαστούμε τους τεμπέληδες, τι πρέπει να κάνουμε απέναντι σε εκείνους που προσπαθούν; Μήπως να τους χαρακτηρίζουμε «φυτά» και να τους υποτιμούμε με κάθε τρόπο; Δεν νομίζω ότι τελικά έχεις τέτοια απαίτηση από εμένα και σε συμβουλεύω να μην την έχεις από κανέναν στη διάρκεια της ζωής σου.

Όσο για το αν εγώ και άτομα σαν εμένα «έφτασαν τη χώρα ως εδώ» είναι εύκολο να κατανοήσεις ότι δεν ισχύει. Πιθανώς δεν είναι άτομα σαν εμένα που έφεραν «τη χώρα ως εδώ». Άτομα σαν εμένα δεν θα την έφταναν ποτέ ως εδώ. Γιατί τέτοια άτομα θα είχαν απαιτήσεις. Θα ήταν υπέρ της αξιοκρατίας, της συνεχούς προσπάθειας. Κυρίως, θα έστελναν στον αγύριστο όλους εκείνους που με καταλήψεις και ψευτοτσαμπουκάδες διεκδικούν όσα ΔΕΝ τους αξίζουν. Άτομα σαν εμένα δεν θα ψήφιζαν ποτέ εκείνους που τους υπόσχονται εύκολες λύσεις για έξοδο από την κρίση. Δεν θα στήριζαν ποτέ άτομα που θα έσκιζαν τα μνημόνια με τσαμπουκά αδιαφορώντας για τη διεθνή πραγματικότητα. Δεν θα έδιναν χώρο σε άτομα που πιστεύουν ότι οι υπόλοιπες χώρες θα μας καλόπιαναν, επειδή θα τους απειλούσαμε με φαιδρό, γελοίο και παιδιάστικο τρόπο. Θα έφτυναν κατάμουτρα άτομα που καταδικάζουν την αριστεία ως ρετσινιά. Αυτά μπορεί να έπιαναν στο Λύκειο, όταν έκαναν καταλήψεις χωρίς επιπτώσεις. Μπορεί να έπιαναν σε παρόμοιες καταστάσεις και στο Πανεπιστήμιο, όταν πάλι με καταλήψεις ζητούσαν να νομιμοποιηθεί το σκονάκι. Δεν πιάνουν, όμως, απέναντι σε κανονικές χώρες, οι οποίες δεν έχουν την παραμικρή διάθεση να χορέψουν όταν... τους το ζητάμε. Πολύ πιο πιθανό είναι να την έφτασαν εδώ τη χώρα μας άτομα σαν εσένα και σαν αυτό που θα εξελιχτείς. Γιατί αν σήμερα αναζητάς μεσσίες της τελευταίας ώρας για τις εξετάσεις σου, αύριο θα τους αναζητάς παντού. Θα τους αναζητάς για να σε σώσουν από τα δάνεια, από τη μείωση του μισθού σου, από τις ανόητες επιλογές σου. 

Σκέψου, αγαπητέ Ανώνυμε, ότι είναι καλύτερο να φας τα μούτρα σου σήμερα και να διδαχτείς, όσο ακόμη είναι νωρίς, την αξία της προσπάθειας, γιατί αύριο θα είναι αργά όχι μόνο για σένα αλλά για ολόκληρη τη χώρα. Άλλωστε το βλέπεις γύρω σου ότι ήδη συμβαίνει και μάλλον αυτό σε ανησυχεί. Σκέψου πρώτα τις δικές σου ευθύνες. 

ΥΣ: 

1. Στις Πανελλαδικές θεωρείται ορθογραφικό λάθος η έλλειψη τόνων. Φρόντισε να τονίσεις τις λέξεις που θα γράψεις στις εξετάσεις. 

2. Στις εξετάσεις να γράψεις με λογική και όχι με συναίσθημα, το οποίο, συνήθως, δεν αποτελεί καλό σύμβουλο. 

3. Όσο θυμωμένος κι αν είσαι, σκέψου με τι και με ποιον είσαι θυμωμένος. Με έκπληξη θα διαπιστώσεις ότι είσαι οργισμένος με τον εαυτό σου και όχι με το... σύστημα. Από τη στιγμή που επέλεξες να ενταχθείς σε ένα σύστημα, ήσουν υποχρεωμένος να ακολουθήσεις και τους κανόνες του.

Σου εύχομαι κάθε επιτυχία στη ζωή σου, 

έστω κι αν αυτή δεν θα περάσει μέσα από τις Πανελλαδικές

.

Τριήμερο τρομοκρατίας

Α πα πα... Το περίμενα πώς και τι αυτό το (σχεδόν) τριήμερο. Από τη μύτη μού βγήκε. Αλλά έτσι συμβαίνει. Όταν κάτι το περιμένεις πολύ, καταλήγει μια μπούρδα και μισή. Ξινό, θεόξινο μου βγήκε από την τρομάρα. Λίγο πιο χαλαρός πλέον κι ακούγοντας χαλαρωτικό Eric Clapton, σκέφτομαι πότε θα έρθει η ώρα και η στιγμή να ξαναμπώ στη ρουτίνα μου, να ησυχάσω. Δηλαδή, θα με δουν καταχαρούμενο οι μαθητές μου τη Δευτέρα και θα τρομάξουν τα καημένα τα ζωντόβολα. Θα πιστέψουν ότι μου έλειψαν πραγματικά. Ότι έπαθα κρίση αγάπης και θετικών συναισθημάτων γι αυτούς. Κι άντε να τους εξηγώ ότι δεν είναι έτσι τα πράγματα. Άντε να τους πείσω ότι δεν είναι παρά μια αντίδραση στη φρίκη του (σχεδόν) τριημέρου, η οποία και δε θα διαρκέσει πολύ. 

Ξυπνάω, λοιπόν, ήρεμα και ωραία την Παρασκευή, μετά από έναν (πόσο καιρό το ήθελα) πολύωρο ύπνο, φτιάχνω τον καφέ μου και (τι το ήθελα ο κακόμοιρος) κάθομαι στον υπολογιστή για να πάρω μια γεύση της επικαιρότητας (δε μου έφτανε η υπέροχη γεύση του καφέ μου...). Αυτό ήταν! Τέλος ηρεμίας. 

Εθνικιστικός παροξυσμός έχει καταλάβει το Διαδίκτυο όλο. Γαλανόλευκες να κυματίζουν «υπερήφανες», σύμφωνα με τα σχόλια που συνόδευαν τις φωτογραφίες και τα εθνικοπατριωτικά βίντεο. Λες και υπάρχουν και σημαίες μεμψίμοιρες και η δική μας πήρε όλη την περηφάνια. Στρατός να παρελαύνει, αεροπλάνα να πετούν πάνω από την Ακρόπολη, άρματα μάχης με τις ερπύστριες να καταστρέφουν την άσφαλτο διάφορων ελληνικών πόλεων, κανόνια, πολυβόλα, πύραυλοι εδάφους εδάφους (αλήθεια αυτοί είναι είδος προς εξαφάνιση όπως η καρέτα καρέτα;) αλλά και εδάφους αέρος. Ελληνοτσολιάδες κάθε ηλικίας και αισθητικής παντού. Και να τα συνθήματα και να τα πατριωτικά άσματα και να οι εθνικιστικές κορώνες και να τα τσάμικα των φουστανελοφόρων και να τα «των εχθρών τα φουσάτα περάσαν» και να τα «ζήτω η Ελλάς» και τα «ζήτω το έθνος» και «πατρίς, θρησκεία, οικογένεια» και «Ελευθερία ή Θάνατος»... 

Κόκκαλο εγώ. Κόκκαλο ακίνητο, έκπληκτο και τρομαγμένο συνάμα, να βλέπω και να μην πιστεύω στα μάτια μου. 

Δεν μπορεί, σκέφτομαι, κοιμήθηκα σε μια δημοκρατική (ο Θεός να την κάνει) χώρα και ξύπνησα σε καθεστώς δικτατορίας. Γιατί έτσι είναι αυτοί οι δικτάτορες. Πιάνουν τους λαούς στον ύπνο (και τον είχα τόση ανάγκη). Νύχτα τα ξεκινούν τα πραξικοπήματα. Όταν κάποιοι κοιμούνται τον ύπνο του δικαίου, κάποιοι άλλοι τον ύπνο του αδίκου και κάποιοι άλλοι απλώς κοιμούνται, αυτοί (οι δικτάτορες) ξεκινούν με τα τανκς και με τα πολυβόλα και καταλαμβάνουν ζωτικά εθνικά σημεία και πάπαλα η δημοκρατία. Έτσι απλά και γρήγορα συμβαίνουν αυτά, εκεί που δεν το περιμένεις.

Χρειάστηκα κάποια, αρκετά λεπτά και μια πιο προσεκτική ματιά στον ψηφιακό κόσμο, για να καταλάβω ότι τελικά όλα ήταν μια φρικτή παρανόηση. Είδα τον Πάκη στη θέση του να παρακολουθεί την παρέλαση, άκουσα μεγαλειώδεις δηλώσεις του Φίλη, χάρηκα (ναι συνέβη και αυτό) με τον αγέρωχο Καμμένο να επιβεβαιώνει (για πολλοστή φορά) τον απίθανο λαό μας ότι προσεγγίζουμε την ώρα και τη στιγμή που θα αποτινάξουμε το μνημόνιο, είδα και άκουσα την πολιτική ελίτ του τόπου ατάραχη και με στόμφο να εξαίρει το φρόνημα του έθνους. Άκουσα για τις πρωτιές μας, για το μεγαλείο μας, επιβεβαίωσα ότι του Έλληνα ο τράχηλος ζυγό δεν υπομένει (παρά τις ενδείξεις ότι χωρίς τέτοιον ο Έλληνας αδυνατεί να ζήσει) και ήρθα στα συγκαλά μου. Γιατί, αν είχε γίνει πραξικόπημα, ποιον θα είχαν μπουζουριάσει πρώτα οι πραξικοπηματίες; Τον καστανά της πλατείας Αριστοτέλους θα είχαν μπουζουριάσει; Όχι βέβαια. Την πολιτική και την πολιτειακή ηγεσία θα είχαν μπουζουριάσει. Ναι, αλλά τόσο η πολιτική όσο και η πολιτειακή ηγεσία του τόπου συνέχιζαν να κυκλοφορούν ελεύθερες σε στιλ «είμαστε κεφάτες γυρίζουμε από του Βερόπουλου», οπότε... Οπότε δεν ήξερα αν έπρεπε να χαρώ ή να λυπηθώ.

2016! Τι εικόνα ήταν αυτή; Άλλη μια ευκαιρία για χαρά και γλέντι για τους συμπατριώτες μας. Άλλη μια ευκαιρία προερχόμενη από το παρελθόν. Άλλωστε το παρόν δεν είναι ικανό να μας προσφέρει την παραμικρή αφορμή για οποιαδήποτε χαρά. Το παρόν γράφεται στην Ειδομένη. Γράφεται στα νησιά που δέχονται δεκάδες πρόσφυγες καθημερινά. Γράφεται στο κάθε σπίτι που δυσκολεύεται να καλύψει και τις βασικές ανάγκες του. Γράφεται από εκείνους που περιμένουν έναν Μεσσία της πολιτικής να τους απαλλάξει από τα δεινά τους. Γράφεται από έναν θίασο πολιτικών λαϊκιστών ανίκανων να αντεπεξέλθουν και στα πιο απλά ζητήματα της πραγματικότητας. Γράφεται από μια κυβέρνηση που βρίσκεται σε διαρκή διαπραγμάτευση, επειδή αδυνατεί να προχωρήσει στην όποια υλοποίηση των παράλογων νεανικών ιδεών της. Γράφεται από πολίτες χωρίς κουλτούρα και αισθητική που αδυνατούν να κατανοήσουν ότι οι επιλογές τους μας γυρίζουν πίσω, σε ένα κακοφορμισμένο παρελθόν. Οπότε τι μας απομένει; 

«Ζήτω το έθνος». Πόσο κρίμα.

Ιατρική στο Ασγκαμπάτ

Η μαθήτρια, απέναντί μου, βρίσκεται σε απόγνωση. Έχει μπροστά της δυο γραπτά της φρεσκοδιορθωμένα. Και τα δυο εκτός θέματος. Απορεί αδυνατώντας να κατανοήσει «πώς γίνεται αυτό;». Θεωρεί τον εαυτό της ιδιαίτερα έξυπνο και μου το δηλώνει ξεκάθαρα. Επιθυμεί, φυσικά, να εισαχθεί στην Ιατρική σχολή. 

Λίγες μέρες μετά. Η μαθήτρια (τελείως άλλη από την προηγούμενη), απέναντί μου, βρίσκεται σε απόγνωση. Δηλώνει ότι αδυνατεί να κατανοήσει όσα εξελίσσονται στο μάθημα, γιατί κάποιοι συμμαθητές της βρίσκονται σε καλύτερο επίπεδο από την ίδια. Δηλώνει, επίσης, ότι στα υπόλοιπα μαθήματα -για τα οποία, όμως, αδυνατώ να έχω προσωπική άποψη- είναι άριστη. Το μόνο πρόβλημά της είναι η Έκθεση -για την οποία, όμως, μπορώ να έχω πολύ προσωπική άποψη. Επιθυμεί, φυσικά, να εισαχθεί στην Ιατρική. 

Κάτι δεν πάει καλά. Δυο μαθήτριες με προβληματικές επιδόσεις και αντιδράσεις θέλουν να σπουδάσουν Ιατρική. Κανένα πρόβλημα. Μάλλον, όμως, θέλουν να γίνουν και γιατροί. Μεγάλο πρόβλημα. Το θέλουν πολύ. Πεθαίνουν γι αυτό. Κι αν, με κάποιο τρόπο, τα καταφέρουν, δεν ξέρω πόσοι άλλοι θα πεθάνουν από αυτό. Και οι δυο έχουν πειστεί από το περιβάλλον τους ότι είναι ιδιαίτερα ικανές. Τουλάχιστον ικανές να πετύχουν το στόχο τους, εισαγωγή στην Ιατρική. Στο σχολείο, όλα τα χρόνια, τις θεωρούσαν(;) άριστες. Και τους το έδειχναν(!). Με εικοσάρια παντού. Ακόμη και στην Έκθεση, για την οποία μπορώ να έχω προσωπική άποψη. Κι εγώ καλούμαι να βγάλω τα κάστανα από τη φωτιά. 

Δυο μαθήτριες που πιστεύουν ότι Έκθεση είναι να γεμίζουν σελίδες με «όμορφες» λέξεις και εκφράσεις εκθαμβωτικές. Θεωρούν τα εκφραστικά λάθη τους απλή λεπτομέρεια Η λογική, η προσπάθεια στήριξης απόψεων με επιχειρήματα, η δομή, δεν έχουν την παραμικρή σημασία ούτε για τη μία ούτε για την άλλη. Μάλλον έτσι τους δίδαξαν να προσεγγίζουν το μάθημα. Όσο για ενημέρωση... Και οι δυο δηλώνουν ότι απέχουν από το σπορ. Το μόνο που έκαναν στη μαθητική ζωή τους ήταν να αποστηθίζουν σχολικά μαθήματα. Η χαρά του καθηγητή. Ήσυχα και ευγενικά παιδιά του πρώτου θρανίου που δεν δημιουργούν προβλήματα στην αίθουσα και πάντα «εντάξει» στις υποχρεώσεις τους. Οι προϋποθέσεις για ολοστρόγγυλο εικοσάρι. Η καλλιέργεια του μυαλού, η άποψη για την πραγματικότητα, η σφαιρική καλλιέργεια δεν απασχολούν το σχολείο. 

Οι δυο μαθήτριες έφτασαν στην τρίτη Λυκείου με άριστους βαθμούς. Έφτασαν εδώ που έφτασαν χωρίς τη δυνατότητα να κατανοούν τις απαιτήσεις ενός θέματος –και συνηθίζω να δίνω θέματα σε απλά ελληνικά. Έφτασαν χωρίς δυνατότητα να επεξεργαστούν και να διατυπώσουν απλά νοήματα, χωρίς να διαθέτουν τη γνώση, την εικόνα της πραγματικότητας, ώστε να τοποθετηθούν και να αναλύσουν ένα θέμα με βάση τη λογική. Έχουν την αίσθηση ότι το να γεμίσουν απλώς κάποιες σελίδες είναι το ζητούμενο. Δυστυχώς όμως γι αυτές, δεν είναι. Πιθανότατα θα το συνειδητοποιήσουν για πρώτη φορά στις Πανελλαδικές. 

Κι όμως, και οι δυο ονειρεύονται την Ιατρική. Πέρασε και σε αυτές, όπως και σε μερικές ακόμη εκατοντάδες μαθητών, ότι η Ιατρική είναι για εκείνους που απλώς έχουν μεγάλους βαθμούς στο σχολείο. Και δεν είναι λίγοι αυτοί. Είναι πολλοί. Κάπως έτσι Έλληνες μαθητές γεμίζουν κάθε χρόνο τις Ιατρικές στην Μπρατισλάβα, τη Σόφια, το Μπακού, την Καμπούλ, το Μουσκάτ, την Αστάνα... Οι περισσότεροι μην έχοντας τα προσόντα, ώστε να υλοποιήσουν το όνειρο με εγχώριες λύσεις, προσπαθούν να το κάνουν με επιλογές, οι οποίες δεν θέτουν καμιά προϋπόθεση για την αποδοχή τους. Ο καθένας μπορεί να σπουδάσει Ιατρική. Ακόμη κι αν δεν παρακολούθησε τα προαπαιτούμενα μαθήματα στο σχολείο. Μαθητές της θεωρητικής κατεύθυνσης σπουδάζουν Ιατρική, Φαρμακευτική, Οδοντιατρική σε πόλεις εξωτικές. Αν μπορείς να πληρώσεις είσαι καλοδεχούμενος. Αν μπορείς να πληρώσεις, θα γίνεις γιατρός, μηχανικός, αστροναύτης. Φοιτητικός τουρισμός. 

Κι ενώ σήμερα, αυτά τα παιδιά, αδυνατούν να επεξεργαστούν απλά γλωσσικά μηνύματα και δεδομένα (με επιπτώσεις αποκλειστικά για τα ίδια), αύριο θα αδυνατούν να επεξεργαστούν πολύ πιο κρίσιμα ζητήματα (με επιπτώσεις, συχνά τραγικές, για πολλούς άλλους). Δε θα είναι ικανά ούτε για τα βασικά. Δεν θα τα εμπιστευόμουν ούτε για ξεμάτιασμα, πολύ περισσότερο για βεντούζες και μάλιστα κοφτές. 

Μαθητές σε απόγνωση. Θέλουν να γίνουν γιατροί. Ίσως επειδή είναι από τα ελάχιστα επαγγέλματα, για τα οποία μπορούν να έχουν μια εικόνα. Ο γιατρός γιατρεύει. Η τηλεόραση έπαιξε το ρόλο της. Για άλλους, σύγχρονους επαγγελματικούς τομείς αγνοούν οτιδήποτε. Κανείς δεν τους μίλησε γι αυτούς και φυσικά οι ίδιοι δεν ενδιαφέρθηκαν να μάθουν. Το σχολείο δεν κατάφερε να τους δείξει τον δρόμο. Οι γονείς επίσης. Και τώρα συνωστισμός στον προθάλαμο της Ιατρικής. Άγχος, πίεση, ανασφάλεια. Συνειδητοποίηση ότι το όνειρο προϋποθέτει εφόδια τα οποία δεν διαθέτουν. Όμως ποτέ δεν είναι αργά. Μια Ιατρική Σχολή στο Ασγκαμπάτ μπορεί να αναγνωρίσει τα ταλέντα τους και τους περιμένει. Με βεβαιότητα θα αναγνωρίσει το ταλέντο του μπαμπά: να πληρώνει αδρά. 

Ο κ. Ζάχος διαβεβαιώνει ότι όλες οι πόλεις που αναφέρονται στο άρθρο 

 υφίστανται και δεν αποτελούν προϊόν μυθοπλασίας